Συνέντευξη της Ιωάννας Χαρμπέα, κοινωνιολόγου, με τον Ευάγγελο Γιαμούρη, διεθνούς φήμης τενόρο

Συνέντευξη της Ιωάννας Χαρμπέα με τον διεθνούς φήμης τενόρο Ευάγγελο Γιαμούρη

«Όταν έχεις όραμα, ταλέντο και δεν εγκαταλείπεις, όλα μπορούν να συμβούν»

Ιωάννα Χαρμπέα: Κύριε Γιαμούρη, θα ήθελα να ξεκινήσουμε από την αρχή. Από την Άρτα, τον τόπο όπου γεννηθήκατε. Πόσο καθοριστικός ήταν ο τόπος καταγωγής σας στη διαμόρφωση του ανθρώπου και του καλλιτέχνη που είστε σήμερα;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Η Άρτα είναι μέσα μου. Εκεί γεννήθηκα, εκεί ξεκίνησαν τα πρώτα μου μουσικά βήματα και εκεί υπάρχουν οι πρώτες μου μνήμες. Γεννήθηκα σε έναν τόπο με μεγάλη ιστορία και ιδιαίτερη πολιτιστική ταυτότητα. Η καταγωγή μας δεν είναι απλώς ένας τόπος στον χάρτη. Είναι οι άνθρωποι, οι εικόνες, οι μυρωδιές, οι ήχοι, οι μνήμες που κουβαλάμε σε όλη μας τη ζωή. Όπου κι αν βρέθηκα στον κόσμο, ένα κομμάτι της Άρτας ταξίδευε πάντα μαζί μου.

Ιωάννα Χαρμπέα: Πότε εμφανίστηκε στη ζωή σας η μουσική; Ήταν μια συνειδητή επιλογή ή αισθάνεστε ότι η ζωή σάς οδήγησε προς αυτήν;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Από πολύ μικρός είχα αυτή την ανάγκη. Ξεκίνησα να ασχολούμαι με τη μουσική σε ηλικία επτά ετών, μελετώντας τρομπέτα. Στη συνέχεια, στο Ωδείο Αθηνών, σπούδασα τρομπέτα, θεωρητικά και λυρικό τραγούδι. Νομίζω ότι τελικά δεν αποφάσισα εγώ μόνος μου να ακολουθήσω τη μουσική. Ήταν σαν να υπήρχε μέσα μου από πολύ νωρίς. Όταν αγαπάς κάτι τόσο βαθιά, κάποια στιγμή καταλαβαίνεις ότι δεν μπορείς να κάνεις κάτι άλλο.

Ιωάννα Χαρμπέα: Άρα θα λέγατε ότι πρόκειται περισσότερο για πεπρωμένο παρά για επαγγελματική επιλογή;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Θα έλεγα ότι είναι ένας συνδυασμός. Η ζωή δημιουργεί τις συνθήκες, αλλά εσύ πρέπει να έχεις το θάρρος να τις ακολουθήσεις. Το ταλέντο από μόνο του δεν αρκεί. Χρειάζεται δουλειά, πειθαρχία, επιμονή και κυρίως πίστη στον εαυτό σου. Κάποια στιγμή πρέπει να αποφασίσεις ότι θα κυνηγήσεις αυτό που αγαπάς, ακόμη κι αν ο δρόμος είναι δύσκολος.

Ιωάννα Χαρμπέα: Και κάποια στιγμή αφήνετε την Ελλάδα και πηγαίνετε στη Νέα Υόρκη. Τι σημαίνει για έναν Έλληνα καλλιτέχνη να εγκαταλείπει την πατρίδα του και να βρίσκεται σε μια πόλη όπως η Νέα Υόρκη;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Είναι μια μεγάλη δοκιμασία. Η Νέα Υόρκη δεν χαρίζεται σε κανέναν. Είναι μια πόλη που σου δίνει τεράστιες ευκαιρίες, αλλά ταυτόχρονα σε αναγκάζει να αποδείξεις καθημερινά ποιος είσαι και τι μπορείς να κάνεις. Πήγα εκεί για να συνεχίσω τις σπουδές μου στη μουσική, στο τραγούδι και στη σύνθεση και τελικά έμεινα πολλά χρόνια. Μέσα από αυτή την πορεία γνώρισα ανθρώπους, πολιτισμούς, διαφορετικές μουσικές και απέκτησα εμπειρίες που διαμόρφωσαν και το προσωπικό μου ύφος.

Ιωάννα Χαρμπέα: Από κοινωνιολογική άποψη, η μετανάστευση ενός ανθρώπου και μάλιστα ενός καλλιτέχνη σε μια άλλη χώρα είναι μια διαδικασία αλλαγής ταυτότητας. Εσείς αισθανθήκατε ποτέ ότι αποκτήσατε μια δεύτερη ταυτότητα;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Νομίζω ότι απέκτησα περισσότερες εμπειρίες, όχι μια δεύτερη ταυτότητα. Είμαι Έλληνας. Αυτό δεν αλλάζει. Όταν όμως ζεις σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία, όπως η Νέα Υόρκη, μαθαίνεις να βλέπεις τον κόσμο διαφορετικά. Μαθαίνεις να σέβεσαι τη διαφορετικότητα και να επικοινωνείς με ανθρώπους που έχουν τελείως διαφορετικές καταβολές από εσένα. Αυτό σε κάνει πλουσιότερο άνθρωπο.

Ιωάννα Χαρμπέα: Έχετε ταξιδέψει και εμφανιστεί σε πολλές χώρες. Πώς επηρεάζει έναν καλλιτέχνη η επαφή με διαφορετικούς πολιτισμούς;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Τον αλλάζει. Κάθε πολιτισμός έχει τη δική του γλώσσα, τη δική του μουσική, τη δική του ψυχή. Όταν ταξιδεύεις, αντιλαμβάνεσαι ότι οι άνθρωποι μπορεί να διαφέρουν σε πολλά πράγματα, αλλά τελικά έχουν κοινές ανάγκες: θέλουν αγάπη, επικοινωνία, αξιοπρέπεια, ελπίδα. Και η μουσική μπορεί να ενώσει ανθρώπους που δεν μιλούν καν την ίδια γλώσσα.

Ιωάννα Χαρμπέα: Το 2018 εκπροσωπήσατε την Ελλάδα σε ένα από τα μεγαλύτερα διεθνή πολιτιστικά γεγονότα στο Ολυμπιακό Στάδιο του Πεκίνου, το Asian Culture Carnival. Τι σημαίνει για έναν Έλληνα καλλιτέχνη να βρίσκεται εκεί εκπροσωπώντας τη χώρα του;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Ήταν μεγάλη τιμή και μεγάλη συγκίνηση. Το σημαντικότερο για μένα ήταν ότι δεν εκπροσωπούσα μόνο τον εαυτό μου. Εκπροσωπούσα την Ελλάδα. Όταν βρίσκεσαι τόσο μακριά από την πατρίδα και ακούς το όνομα της χώρας σου, αισθάνεσαι ένα τεράστιο βάρος ευθύνης αλλά και υπερηφάνειας.

Ιωάννα Χαρμπέα: Ποιο είναι, τελικά, το δικό σας έργο; Πώς θα θέλατε να σας γνωρίζει ο κόσμος;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Δεν θέλω να με γνωρίζει μόνο ως έναν τενόρο. Θέλω να με γνωρίζει ως έναν άνθρωπο που προσπάθησε να επικοινωνήσει μέσα από τη μουσική. Με ενδιαφέρει να δημιουργώ γέφυρες ανάμεσα στην ελληνική παράδοση, τη σύγχρονη μουσική και το διεθνές κοινό. Έχω ασχοληθεί με διαφορετικά μουσικά είδη και έχω προσπαθήσει μέσα από τις εμπειρίες μου να δημιουργήσω έναν προσωπικό τρόπο έκφρασης.

Ιωάννα Χαρμπέα: Έχετε παρουσιάσει έργα που συνδυάζουν το ελληνικό στοιχείο με συμφωνική μουσική και διεθνείς συνεργασίες. Τι σημαίνει για εσάς η έννοια «Οικουμένη»;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Η «Οικουμένη» είναι ακριβώς αυτό που αισθάνομαι ως καλλιτέχνης. Να ταξιδέψει η μουσική παντού και να χωρέσουμε μέσα της ανθρώπους από όλο τον κόσμο. Η παράδοση δεν πρέπει να είναι κάτι κλειστό. Πρέπει να ταξιδεύει, να συνομιλεί με άλλους πολιτισμούς και να δημιουργεί κάτι καινούργιο.

Ιωάννα Χαρμπέα: Η παρουσία σας στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στη συναυλία «Για την Οικουμένη», με σημαντικούς διεθνείς καλλιτέχνες, ήταν ένας ακόμη σημαντικός σταθμός. Πώς βιώσατε αυτή τη συνεργασία;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Με μεγάλη χαρά και ευθύνη. Ήταν μια παραγωγή που έφερε κοντά διαφορετικούς ανθρώπους, μουσικούς και πολιτιστικές αναφορές. Για μένα είχε ιδιαίτερη σημασία το γεγονός ότι η ελληνική παράδοση παρουσιάστηκε μέσα από μια μεγάλη συμφωνική παραγωγή και σε έναν τόσο σημαντικό χώρο.

Ιωάννα Χαρμπέα: Τι σημαίνει για εσάς η Ελλάδα σήμερα; Είναι πατρίδα, είναι μνήμη, είναι επιστροφή;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Είναι όλα αυτά μαζί. Όσο περισσότερο ζεις έξω, τόσο περισσότερο καταλαβαίνεις την Ελλάδα. Την αγαπάς διαφορετικά. Τη νοσταλγείς. Υπάρχουν πράγματα που όταν τα έχεις καθημερινά δεν αντιλαμβάνεσαι την αξία τους. Όταν όμως φύγεις, τα βλέπεις από απόσταση και καταλαβαίνεις πόσο σημαντικά είναι.

Ιωάννα Χαρμπέα: Υπάρχει μέσα σας η επιθυμία της οριστικής επιστροφής στην Ελλάδα;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Η Ελλάδα είναι πάντα μέσα στα σχέδιά μου. Τα τελευταία χρόνια έχω επιστρέψει πολύ περισσότερο και έχω αναπτύξει δραστηριότητα και εδώ. Δεν ξέρω αν θέλω να μιλήσω για «οριστική επιστροφή», γιατί η μουσική μου έχει διεθνή χαρακτήρα και η ζωή μου είναι συνδεδεμένη με διαφορετικά μέρη. Αυτό που μπορώ να πω είναι ότι θέλω να είμαι περισσότερο στην Ελλάδα και να δημιουργώ εδώ. Η επιστροφή δεν είναι μόνο γεωγραφική. Είναι και συναισθηματική.

Ιωάννα Χαρμπέα: Αν σας ζητούσα να επιλέξετε ανάμεσα στη Νέα Υόρκη και την Ελλάδα, τι θα επιλέγατε;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Δεν μπορώ να τα βάλω απέναντι. Η Νέα Υόρκη είναι ένα μεγάλο κομμάτι της ζωής μου. Η Ελλάδα είναι οι ρίζες μου. Δεν θέλω να κόψω τις ρίζες μου ούτε να αρνηθώ όσα μου έδωσε η ζωή στη Νέα Υόρκη. Θέλω να τα ενώσω.

Ιωάννα Χαρμπέα: Ποιο είναι το μεγαλύτερο μάθημα που σας έδωσε μέχρι σήμερα η καλλιτεχνική σας διαδρομή;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Ότι δεν πρέπει να εγκαταλείπεις. Θα υπάρξουν απογοητεύσεις, δυσκολίες, άνθρωποι που θα σε αμφισβητήσουν. Αν όμως πιστεύεις πραγματικά σε αυτό που κάνεις, συνεχίζεις. Όταν έχεις όραμα, ταλέντο και δεν εγκαταλείπεις, μπορούν να συμβούν πολλά.

Ιωάννα Χαρμπέα: Υπάρχει κάτι για το οποίο έχετε μετανιώσει;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Ίσως για πράγματα που θα μπορούσα να κάνω και δεν έκανα. Αλλά δεν θέλω να μένω στη μετάνοια. Η ζωή είναι ένας δρόμος. Σημασία έχει να προχωράς.

Ιωάννα Χαρμπέα: Ποιο είναι το προσωπικό σας «Ιθάκη»;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Έχω πορευτεί σε όλη μου τη ζωή με τα λόγια του Καβάφη: «σαν βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη». Για μένα σημασία έχει το ταξίδι. Οι άνθρωποι που συναντάς, οι εμπειρίες, οι χαρές, οι δυσκολίες. Η ζωή δεν είναι μόνο ο προορισμός.

Ιωάννα Χαρμπέα: Και ποια είναι σήμερα τα επόμενα βήματα; Τι να περιμένουμε από τον Ευάγγελο Γιαμούρη;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Θέλω να συνεχίσω να δημιουργώ. Να παρουσιάσω νέα μουσικά έργα, να κάνω συνεργασίες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και να συνεχίσω να εξελίσσω το προσωπικό μου μουσικό ύφος. Με ενδιαφέρει πολύ η σύνδεση της ελληνικής μουσικής παράδοσης με μια σύγχρονη, διεθνή ματιά. Θέλω η μουσική μου να ταξιδεύει.

Ιωάννα Χαρμπέα: Υπάρχει κάποιο μεγάλο όνειρο που δεν έχετε πραγματοποιήσει ακόμη;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Πολλά. Και αυτό είναι καλό. Αν σταματήσεις να έχεις όνειρα, σταματάς ουσιαστικά να δημιουργείς. Θέλω να κάνω ακόμη μεγαλύτερες παραγωγές, να συνεργαστώ με σημαντικούς ανθρώπους από διαφορετικούς χώρους και να αφήσω πίσω μου κάτι που θα έχει αξία και για τους επόμενους.

Ιωάννα Χαρμπέα: Αν ένας νέος άνθρωπος σάς έλεγε σήμερα «θέλω να ακολουθήσω το όνειρό μου, αλλά φοβάμαι», τι θα του απαντούσατε;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Να φοβάται, αλλά να προχωράει. Ο φόβος είναι ανθρώπινος. Αυτό που δεν πρέπει να κάνουμε είναι να αφήσουμε τον φόβο να αποφασίσει για εμάς. Να γνωρίζεις ποιος είσαι, ποιες είναι οι δυνατότητές σου και να δουλεύεις. Τίποτα δεν χαρίζεται. Αλλά τίποτα δεν είναι αδύνατο όταν υπάρχει πίστη, δουλειά και ψυχή.

Ιωάννα Χαρμπέα: Και τελικά, τι είναι ευτυχία για τον Ευάγγελο Γιαμούρη;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Δεν ξέρω αν υπάρχει ένας ορισμός για την ευτυχία. Για μένα είναι να αγαπάς και να αγαπιέσαι. Να δημιουργείς. Να έχεις ανθρώπους γύρω σου που σε αγαπούν πραγματικά. Και να ξυπνάς το πρωί και να αισθάνεσαι ότι αυτό που κάνεις έχει νόημα.

Ιωάννα Χαρμπέα: Αν κλείναμε αυτή τη συζήτηση με μία φράση, ποια θα θέλατε να μείνει;

Ευάγγελος Γιαμούρης: Να μη φοβόμαστε να τολμάμε, να πιστεύουμε στον εαυτό μας και το πιο σημαντικό να αφήνουμε τις περισσότερες έννοιες μας στην μέριμνα του Θεού. Και καταλήγοντας, αισθάνομαι ευλογημένος που γεννήθηκα χριστιανός ορθόδοξος και Έλλην.