Του Ηλία Προύφα
Μια από τις σημαντικότερες αλλαγές των τελευταίων δεκαετιών βρίσκεται σε εξέλιξη στη Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών στα Τρίκαλα.
Η ιστορική ΣΜΥ, που εδώ και περίπου μισό αιώνα αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της πόλης και της τοπικής κοινωνίας, περνά πλέον σε μια εντελώς διαφορετική εποχή: περισσότερους σπουδαστές, νέο ακαδημαϊκό μοντέλο, εκσυγχρονισμό των εγκαταστάσεων, διεθνείς συνεργασίες και σημαντικά μεγαλύτερο αποτύπωμα στην οικονομική και κοινωνική ζωή των Τρικάλων.
Οι αλλαγές δεν βρίσκονται μόνο στα σχέδια και στα θεσμικά κείμενα. Είναι ήδη ορατές στις εγκαταστάσεις της Σχολής, όπου πραγματοποιούνται παρεμβάσεις σε κτίρια και κοινόχρηστους χώρους, ενώ σταδιακά αλλάζει συνολικά η εικόνα της στρατιωτικής εγκατάστασης.
Από τους 324 πρωτοετείς στους 1.300 σπουδαστές
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι αναμφίβολα η αύξηση του αριθμού των σπουδαστών.
Στις 8 Σεπτεμβρίου 2026 παρουσιάστηκαν στη ΣΜΥ 324 νέοι σπουδαστές, αριθμός αισθητά αυξημένος σε σχέση με προηγούμενες χρονιές. Ανάμεσά τους βρίσκονται 49 σπουδαστές από την Κύπρο, ενώ υπάρχει και παρουσία αλλοδαπών σπουδαστών.
Η εικόνα αυτή δείχνει προς τα πού κατευθύνεται η Σχολή.
Με βάση τον σχεδιασμό που βρίσκεται σε εξέλιξη, το 2030 η ΣΜΥ μπορεί να αριθμεί περίπου 1.300 σπουδαστές στις τέσσερις τάξεις φοίτησης.
Για τα Τρίκαλα αυτό δεν είναι μια απλή αριθμητική μεταβολή μέσα σε ένα στρατόπεδο. Πρόκειται για μια εξέλιξη με πολύ μεγάλη οικονομική και κοινωνική σημασία για ολόκληρη την πόλη.
Εκατοντάδες περισσότεροι νέοι, οικογένειες που επισκέπτονται τα Τρίκαλα, ανάγκες για κατοικίες, καταστήματα, υπηρεσίες, μετακινήσεις και καθημερινή κατανάλωση δημιουργούν μια νέα πραγματικότητα.
Τετραετής φοίτηση και πτυχίο Bachelor
Η μεγάλη τομή, όμως, αφορά την ίδια τη φυσιογνωμία της Σχολής.
Η ΣΜΥ προετοιμάζεται για τη μετάβαση σε τετραετές πρόγραμμα φοίτησης από το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028, στο πλαίσιο της συνολικότερης αναβάθμισης των Ανώτατων Σχολών Μονίμων Υπαξιωματικών.
Ο σχεδιασμός προβλέπει ακαδημαϊκό πρόγραμμα συνδεδεμένο με πιστωτικές μονάδες ECTS και ολοκλήρωση σπουδών επιπέδου Bachelor, ανοίγοντας παράλληλα τον δρόμο για περαιτέρω ακαδημαϊκή εξέλιξη και μεταπτυχιακές σπουδές.
Πρόκειται για μια δυνατότητα που αλλάζει ουσιαστικά την εκπαιδευτική προοπτική των αυριανών μονίμων υπαξιωματικών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, οι σπουδαστές θα ολοκληρώνουν το βασικό στρατιωτικό σκέλος της εκπαίδευσής τους στην τριετία, με την προβλεπόμενη βαθμολογική και μισθολογική εξέλιξη, ενώ το τέταρτο έτος θα οδηγεί στην ολοκλήρωση του ακαδημαϊκού τίτλου.
Νέα κτίρια, εργαστήρια και τεχνολογίες αιχμής
Για να υποστηριχθεί αυτό το νέο μοντέλο, η ΣΜΥ χρειάζεται και διαφορετικές υποδομές.
Γι’ αυτό και προβλέπονται παρεμβάσεις σε κτιριακές και αθλητικές εγκαταστάσεις, αναβάθμιση του τεχνολογικού εξοπλισμού και δημιουργία νέων εκπαιδευτικών χώρων.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις τεχνολογίες αιχμής.
Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει πέντε κατευθύνσεις εξειδίκευσης, σύγχρονα εργαστήρια αλλά και υποδομές εκπαίδευσης σε συστήματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών και άλλες νέες τεχνολογίες, οι οποίες αποτελούν πλέον αναπόσπαστο τμήμα των σύγχρονων Ενόπλων Δυνάμεων.
Η ΣΜΥ, με άλλα λόγια, δεν καλείται απλώς να εκπαιδεύσει περισσότερους υπαξιωματικούς. Καλείται να εκπαιδεύσει στελέχη διαφορετικών απαιτήσεων για τον Στρατό Ξηράς των επόμενων δεκαετιών.
Κοσμητεία, μόνιμοι καθηγητές και άνοιγμα στην Ευρώπη
Η μετάβαση στο νέο ακαδημαϊκό μοντέλο έχει ήδη ξεκινήσει σε οργανωτικό επίπεδο.
Έχει συγκροτηθεί Κοσμητεία, ενώ προχωρούν οι διαδικασίες για την ενίσχυση της Σχολής με μόνιμο διδακτικό προσωπικό.
Την ίδια στιγμή η ΣΜΥ επιχειρεί ένα σημαντικό άνοιγμα προς το εξωτερικό.
Η πρωτοβουλία για τη δημιουργία του EU NCO Academies Network, ενός ευρωπαϊκού δικτύου Σχολών Υπαξιωματικών, μπορεί να δώσει στη Σχολή των Τρικάλων αναβαθμισμένο ρόλο στο ευρωπαϊκό περιβάλλον στρατιωτικής εκπαίδευσης.
Ήδη υλοποιούνται δράσεις κινητικότητας Erasmus+ με χώρες όπως η Γαλλία, η Βουλγαρία και η Εσθονία, ενώ σχεδιάζεται επέκταση των συνεργασιών και με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Αυτό σημαίνει ότι η ΣΜΥ δεν κοιτά πλέον αποκλειστικά προς το εσωτερικό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Επιχειρεί να αποκτήσει σαφέστερη διεθνή παρουσία.
Το στοίχημα των παραιτήσεων
Υπάρχει βεβαίως και ένα ακόμη μεγάλο στοίχημα.
Τα προηγούμενα χρόνια οι παραιτήσεις σπουδαστών αλλά και η μειωμένη ελκυστικότητα των στρατιωτικών σχολών είχαν προκαλέσει έντονο προβληματισμό.
Η φετινή μεγάλη προσέλευση αλλάζει την αφετηρία.
Η κάλυψη των θέσεων, η αξιοποίηση επιλαχόντων όταν δημιουργούνται κενά και η αυξημένη κινητικότητα υποψηφίων δείχνουν ότι υπάρχει η δυνατότητα να διατηρηθούν υψηλοί αριθμοί σπουδαστών.
Το δύσκολο, όμως, δεν είναι μόνο να μπουν οι νέοι στη Σχολή.
Είναι να παραμείνουν.
Και αυτό θα κριθεί από τις συνθήκες φοίτησης, τις επαγγελματικές προοπτικές, το νέο βαθμολόγιο, τις οικονομικές απολαβές και κυρίως από το κατά πόσο οι νέοι υπαξιωματικοί θα βλέπουν ότι η Πολιτεία αναγνωρίζει πραγματικά τον ρόλο που καλούνται να αναλάβουν.
Τα Τρίκαλα ήδη βλέπουν την αλλαγή
Η αύξηση των σπουδαστών έχει όμως και μια δεύτερη, απολύτως πρακτική διάσταση.
Η ζήτηση για κατοικίες στην πόλη αυξάνεται και ήδη οικογένειες πρωτοετών σπουδαστών διαπιστώνουν ότι η εύρεση κατάλληλης κατοικίας δεν είναι πάντα εύκολη.Στρατιωτική ειδησεογραφία
Όσο η ΣΜΥ μεγαλώνει, τόσο περισσότερο θα επηρεάζει και την αγορά κατοικίας των Τρικάλων.
Με περίπου 1.300 σπουδαστές στον ορίζοντα του 2030, η τοπική κοινωνία, οι επαγγελματίες και η αυτοδιοίκηση θα χρειαστεί να προετοιμαστούν για μια Σχολή πολύ μεγαλύτερη από αυτή που γνώριζαν μέχρι σήμερα.
Και αυτό, παρά τις επιμέρους δυσκολίες, αποτελεί τεράστια ευκαιρία για την πόλη.
Η επένδυση στους νέους που επιλέγουν το εθνόσημο
Υπάρχει τέλος και κάτι που δεν πρέπει να χάνουμε μέσα στους αριθμούς, τα ECTS, τα κτίρια και τα νέα προγράμματα σπουδών.
Οι νέοι που περνούν την πύλη της ΣΜΥ έχουν κάνει μια συγκεκριμένη επιλογή ζωής.
Επιλέγουν σε πολύ νεαρή ηλικία να φορέσουν τη στολή και το εθνόσημο και να ακολουθήσουν μια απαιτητική επαγγελματική διαδρομή στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Η κριτική στις αλλαγές είναι θεμιτή και αναγκαία. Η απαξίωση όμως των νέων ανθρώπων που κάνουν αυτή την επιλογή δεν προσφέρει τίποτα.
Το ζητούμενο πρέπει να είναι πώς θα δημιουργήσουμε καλύτερους υπαξιωματικούς, καλύτερη εκπαίδευση, αξιοπρεπείς συνθήκες υπηρεσίας και πραγματικές προοπτικές εξέλιξης.
Γιατί η ΣΜΥ που σχεδιάζεται για το 2030 δεν αφορά μόνο τα Τρίκαλα.
Αφορά τον Στρατό Ξηράς που θέλουμε να έχουμε την επόμενη δεκαετία.Στρατιωτική εκπαίδευση
Και η μεταμόρφωση της Σχολής, εφόσον ολοκληρωθεί όπως έχει σχεδιαστεί, μπορεί να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες αλλαγές στη στρατιωτική εκπαίδευση των μονίμων υπαξιωματικών των τελευταίων δεκαετιών.
Του Ηλία Προύφα – Kranosgr.com
